De bedrijfsarts speelt een centrale rol bij verzuimbegeleiding: hij of zij beoordeelt de belastbaarheid van een zieke werknemer, adviseert over re-integratiemogelijkheden en bewaakt de voortgang van het herstelproces. De bedrijfsarts werkt daarbij onafhankelijk en heeft een wettelijk verankerde positie in het Nederlandse verzuimbeleid. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over de rol van de bedrijfsarts, zodat je als werkgever precies weet waar je aan toe bent.

Wat zijn de wettelijke taken van een bedrijfsarts?

De bedrijfsarts heeft op grond van de Arbeidsomstandighedenwet een aantal wettelijk vastgelegde taken. Hij of zij beoordeelt of een werknemer arbeidsongeschikt is, adviseert over de mogelijkheden tot re-integratie en stelt een probleemanalyse op wanneer een werknemer zes weken ziek is. Daarnaast heeft de bedrijfsarts een preventieve taak: het vroegtijdig signaleren van gezondheidsrisico’s op de werkvloer.

De wettelijke taken van een bedrijfsarts omvatten onder andere:

Het opstellen van een probleemanalyse na zes weken ziekte
Het adviseren over re-integratiemogelijkheden binnen of buiten de organisatie
Het toetsen of het re-integratieplan realistisch en medisch verantwoord is
Het uitvoeren van spreekuren en het begeleiden van langdurig verzuim

Belangrijk om te weten: de bedrijfsarts geeft adviezen, maar neemt geen beslissingen over loondoorbetaling of ontslag. Die verantwoordelijkheid ligt bij de werkgever. De bedrijfsarts bewaakt ook de privacy van de werknemer en mag geen medische diagnoses delen met de werkgever, alleen functionele beperkingen en mogelijkheden.

Wanneer moet een werkgever de bedrijfsarts inschakelen?

Een werkgever is verplicht de bedrijfsarts in te schakelen zodra een werknemer langer dan zes weken ziek is. Op dat moment moet de bedrijfsarts een probleemanalyse opstellen, die vervolgens de basis vormt voor het plan van aanpak. In de praktijk is het verstandig om al eerder contact te leggen, zeker bij signalen van langdurig of complex verzuim.

Buiten het wettelijke moment van zes weken zijn er situaties waarin het raadzaam is de bedrijfsarts eerder te betrekken. Denk aan werknemers met psychische klachten, situaties waarbij de oorzaak van het verzuim onduidelijk is, of gevallen waarin werkgever en werknemer er samen niet uitkomen. Vroeg ingrijpen voorkomt dat verzuim onnodig lang duurt en verkleint de kans op een Wet verbetering poortwachter-sanctie achteraf.

Wil je meer weten over de stappen rondom re-integratie? In onze kennisbank vind je praktische uitleg over het re-integratieproces en de bijbehorende verplichtingen.

Wat is het verschil tussen een bedrijfsarts en een arboarts?

Een bedrijfsarts en een arboarts zijn in de volksmond vaak synoniemen, maar er is een belangrijk verschil. De term bedrijfsarts is een beschermde titel: alleen artsen met een erkende specialistenopleiding bedrijfsgeneeskunde mogen zich zo noemen. Een arboarts is een basisarts die werkzaamheden uitvoert op het gebied van arbeid en gezondheid, maar zonder die gespecialiseerde opleiding.

In de praktijk betekent dit dat een arboarts minder bevoegdheden heeft dan een bedrijfsarts. Zo mag een arboarts geen probleemanalyse opstellen die wettelijk vereist is bij zes weken ziekte. Werkgevers zijn verplicht een gecertificeerde bedrijfsarts te contracteren via een arbodienst of op basis van een maatwerkregeling. Controleer dus altijd of de arts die het verzuim begeleidt daadwerkelijk de titel bedrijfsarts mag voeren.

Hoe werkt de samenwerking tussen bedrijfsarts en werkgever bij re-integratie?

De samenwerking tussen bedrijfsarts en werkgever bij re-integratie is gebaseerd op een heldere taakverdeling: de bedrijfsarts adviseert vanuit medisch perspectief, de werkgever is verantwoordelijk voor de uitvoering van de re-integratie. Die samenwerking is wettelijk verankerd in de Wet verbetering poortwachter en vereist actieve betrokkenheid van beide kanten.

In de praktijk verloopt dit proces via vaste contactmomenten. De bedrijfsarts stelt de probleemanalyse op, de werkgever en werknemer stellen samen een plan van aanpak op, en vervolgens evalueert de bedrijfsarts periodiek of de re-integratie op schema ligt. Wanneer terugkeer naar de eigen functie niet mogelijk is, adviseert de bedrijfsarts over alternatieven, zoals aangepast werk of re-integratie bij een andere werkgever via het zogenoemde 2e spoor.

Een goede samenwerking vraagt om open communicatie en wederzijds vertrouwen. De werkgever mag de bedrijfsarts niet aansturen op een bepaalde uitkomst, en de bedrijfsarts mag niet buiten zijn medische rol treden. Wanneer er meningsverschillen ontstaan over de belastbaarheid van een werknemer, kan een deskundigenoordeel bij het UWV uitkomst bieden.

Hoe Riforce helpt bij 2e spoor re-integratie

Wanneer de bedrijfsarts concludeert dat terugkeer naar de eigen werkgever niet meer realistisch is, komt het 2e spoor in beeld. Dit is het moment waarop gespecialiseerde begeleiding echt het verschil maakt. Bij Riforce zetten we dit traject snel en zorgvuldig in gang, zodat zowel werkgever als werknemer weten waar ze aan toe zijn en het proces soepel verloopt.

Wat we bieden in een 2e spoor traject:

Een uitgebreide verkenning via loopbaan- en persoonlijkheidstests om passend werk te vinden
Een persoonlijk profiel met motiverende factoren en eventuele belemmeringen
Realtime inzage voor werkgevers via ons online systeem Rapasso
Begeleiding door gecertificeerde re-integratiespecialisten met meer dan tien jaar ervaring

Riforce begeleidt dagelijks werknemers naar een nieuwe werkplek waar zij weer met energie en plezier aan de slag gaan. Wil je weten wat wij voor jouw organisatie kunnen betekenen? Lees meer over ons 2e spoor traject of bekijk de ervaringen van onze klanten. Neem gerust contact met ons op voor een vrijblijvend gesprek.

Frequently Asked Questions

Kan een werknemer weigeren om naar de bedrijfsarts te gaan?

Een werknemer is in principe verplicht mee te werken aan de re-integratie, waaronder het bezoeken van de bedrijfsarts. Weigering zonder gegronde reden kan leiden tot stopzetting van de loondoorbetaling door de werkgever. Er zijn uitzonderingen, zoals wanneer een werknemer bezwaar heeft op basis van godsdienst of levensovertuiging, maar ook dan moet er een alternatief worden gevonden. Het is altijd verstandig om als werkgever eerst in gesprek te gaan voordat er sancties worden opgelegd.

Wat kan ik als werkgever doen als ik het niet eens ben met het advies van de bedrijfsarts?

Als werkgever ben je niet verplicht het advies van de bedrijfsarts blindelings op te volgen, maar je mag er ook niet zomaar van afwijken zonder onderbouwing. Wanneer je twijfelt aan de juistheid van het advies, kun je een deskundigenoordeel aanvragen bij het UWV. Dit is een onafhankelijke second opinion die duidelijkheid geeft over de belastbaarheid van de werknemer. Houd er rekening mee dat het negeren van een bedrijfsartsadvies zonder goede reden bij een WIA-keuring of loonsanctie tegen je kan werken.

Hoe vroeg in het verzuimproces mag ik de bedrijfsarts al inschakelen?

Er is geen wettelijke minimumtermijn: je mag de bedrijfsarts al vanaf de eerste ziektedag inschakelen als daar aanleiding toe is. Bij signalen van psychische klachten, conflictsituaties op de werkvloer of eerder langdurig verzuim is vroeg ingrijpen juist aan te raden. Hoe eerder de bedrijfsarts betrokken is, hoe groter de kans op een succesvolle en snelle re-integratie. Vroegtijdige inschakeling verkleint bovendien het risico op een loonsanctie van het UWV achteraf.

Wat gebeurt er als de bedrijfsarts concludeert dat re-integratie bij de eigen werkgever niet meer mogelijk is?

Wanneer de bedrijfsarts vaststelt dat terugkeer naar de eigen functie of een aangepaste rol binnen de organisatie niet realistisch is, wordt het 2e spoor re-integratietraject opgestart. Dit houdt in dat de werknemer begeleid wordt naar passend werk buiten de huidige organisatie. De werkgever blijft tijdens dit traject verantwoordelijk voor de loondoorbetaling en de voortgang van de re-integratie. Het tijdig inschakelen van een gespecialiseerd re-integratiebureau, zoals Riforce, zorgt ervoor dat dit traject snel en zorgvuldig in gang wordt gezet.

Mag de bedrijfsarts aan de werkgever vertellen wat er medisch met de werknemer aan de hand is?

Nee, de bedrijfsarts heeft een strikte geheimhoudingsplicht en mag geen medische diagnoses of ziekte-informatie delen met de werkgever. Wat de bedrijfsarts wél mag communiceren, zijn de functionele beperkingen en mogelijkheden van de werknemer: wat kan de werknemer wel of niet (meer) doen in het werk? Deze informatie is noodzakelijk voor het opstellen van een realistisch re-integratieplan. De werknemer heeft het recht om het medisch dossier bij de bedrijfsarts in te zien en kan bezwaar maken als hij of zij vermoedt dat de privacy niet gewaarborgd wordt.

Wat is een maatwerkregeling en wanneer is dat een betere keuze dan een arbodienst?

Bij een maatwerkregeling sluit een werkgever een directe overeenkomst met een zelfstandig gevestigde bedrijfsarts, in plaats van via een gecertificeerde arbodienst te werken. Dit biedt meer flexibiliteit en een directere relatie met de arts, wat de kwaliteit van de begeleiding ten goede kan komen. Een maatwerkregeling vereist wel dat er een basiscontract is met een arbodienst als achtervang, en dat werknemers instemmingsrecht hebben op de keuze van de bedrijfsarts. Voor grotere organisaties met veel verzuim kan een maatwerkregeling kostenefficiënter en persoonlijker zijn dan een standaard arbodienst.

Wat zijn de gevolgen als ik als werkgever de re-integratieverplichtingen niet nakoom?

Als het UWV bij de WIA-beoordeling na twee jaar ziekte oordeelt dat de werkgever onvoldoende re-integratie-inspanningen heeft geleverd, kan het UWV een loonsanctie opleggen. Dit betekent dat de werkgever het loon van de werknemer maximaal één jaar langer moet doorbetalen, bovenop de al verplichte twee jaar. Veelgemaakte fouten zijn het te laat inschakelen van de bedrijfsarts, het niet tijdig opstellen van een plan van aanpak, of het onvoldoende documenteren van de re-integratiestappen. Een goede dossieropbouw en tijdige samenwerking met de bedrijfsarts zijn de beste bescherming tegen een loonsanctie.

Wat is de rol van de bedrijfsarts bij verzuimbegeleiding?