Re-integratie is een complex proces dat soms onverwachte wendingen kan nemen. Een van de meest uitdagende situaties ontstaat wanneer een werknemer tijdens een lopend re-integratietraject arbeidsongeschikt wordt verklaard. Deze situatie roept bij zowel werkgevers als werknemers veel vragen op over procedures, rechten en verplichtingen.
Voor HR-managers en werkgevers is het cruciaal om te begrijpen wat er gebeurt wanneer een re-integratietraject overgaat in arbeidsongeschiktheid. Deze kennis helpt bij het nemen van de juiste beslissingen en het waarborgen van een zorgvuldige begeleiding van alle betrokkenen.
Wat betekent arbeidsongeschikt worden tijdens een re-integratietraject?
Arbeidsongeschikt worden tijdens re-integratie betekent dat het UWV vaststelt dat de werknemer door ziekte of gebrek niet meer in staat is om substantieel arbeid te verrichten, ondanks de inspanningen binnen het re-integratietraject. Dit kan resulteren in een WIA-uitkering in plaats van verdere re-integratie-inspanningen.
Deze situatie treedt op wanneer blijkt dat de gezondheidstoestand van de werknemer zodanig is verslechterd of gestabiliseerd dat terugkeer naar werk niet meer realistisch is. Het UWV beoordeelt dan of er sprake is van volledige of gedeeltelijke arbeidsongeschiktheid. Bij volledige arbeidsongeschiktheid eindigt het re-integratietraject definitief, terwijl bij gedeeltelijke arbeidsongeschiktheid soms nog beperkte werkhervatting mogelijk blijft.
Het moment waarop deze beoordeling plaatsvindt, varieert per situatie. Meestal gebeurt dit na maximaal twee jaar ziekte, maar het kan ook eerder als duidelijk wordt dat verdere re-integratie-inspanningen door de medische situatie van de werknemer zinloos zijn geworden.
Welke procedures volgt UWV bij arbeidsongeschiktheid tijdens re-integratie?
Het UWV start een WIA-beoordeling waarbij een verzekeringsarts en een arbeidsdeskundige de resterende arbeidsgeschiktheid vaststellen. Deze beoordeling vindt plaats via medisch onderzoek, gesprekken en beoordeling van het re-integratiedossier om te bepalen welke WIA-uitkering van toepassing is.
De procedure begint met een uitnodiging voor een medisch onderzoek, waarbij de verzekeringsarts de functionele mogelijkheden beoordeelt. Parallel hieraan analyseert een arbeidsdeskundige welk werk de persoon, gegeven de beperkingen, nog zou kunnen uitvoeren. Alle informatie uit het re-integratietraject wordt meegenomen in deze beoordeling.
Op basis van deze beoordeling bepaalt het UWV of er sprake is van:
- WGA (Werkhervatting Gedeeltelijk Arbeidsgeschikten) bij 35-80% arbeidsongeschiktheid
- IVA (Inkomensvoorziening Volledig Arbeidsongeschikten) bij meer dan 80% arbeidsongeschiktheid
- Geen recht op een WIA-uitkering bij minder dan 35% arbeidsongeschiktheid
De werkgever en werknemer ontvangen een schriftelijke beslissing met de motivering en mogelijkheden voor bezwaar. Het 2e spoor traject wordt op dat moment beëindigd, tenzij bij gedeeltelijke arbeidsongeschiktheid nog beperkte werkhervatting mogelijk is.
Wat zijn de gevolgen voor werkgever en werknemer?
Voor de werknemer betekent arbeidsongeschiktheid tijdens re-integratie dat er recht ontstaat op een WIA-uitkering. Voor de werkgever houdt dit in dat de loondoorbetalingsverplichting stopt en het re-integratietraject wordt afgesloten, al kunnen er nog nazorgverplichtingen gelden.
De werknemer krijgt financiële zekerheid door de WIA-uitkering, maar moet accepteren dat terugkeer naar werk niet langer het primaire doel is. Bij een IVA-uitkering is 70% van het dagloon gegarandeerd, terwijl de WGA een variabele uitkering biedt, afhankelijk van de resterende arbeidsgeschiktheid en de daadwerkelijke inkomsten.
Voor werkgevers brengt deze situatie verschillende consequenties met zich mee:
- Beëindiging van de loondoorbetalingsverplichting na twee jaar ziekte
- Mogelijke herplaatsingsverplichtingen bij gedeeltelijke arbeidsongeschiktheid
- Afsluiting van het re-integratiedossier en rapportage aan het UWV
- Evaluatie van de re-integratie-inspanningen voor toekomstige gevallen
Het is belangrijk dat werkgevers vastleggen dat alle redelijke re-integratie-inspanningen zijn ondernomen. Dit voorkomt discussies achteraf en toont aan dat de Wet verbetering poortwachter correct is opgevolgd. Ook moeten eventuele resterende vakantiedagen en andere arbeidsvoorwaarden worden afgewikkeld volgens de geldende procedures.
Hoe Riforce helpt met re-integratie en arbeidsongeschiktheid
Wij begeleiden werkgevers en werknemers professioneel door het volledige re-integratieproces en zorgen ervoor dat alle procedures correct worden gevolgd, ook wanneer arbeidsongeschiktheid dreigt. Onze ervaren re-integratiespecialisten herkennen tijdig signalen en bereiden alle partijen voor op mogelijke uitkomsten.
Riforce biedt ondersteuning bij:
- Vroegtijdige signalering van arbeidsongeschiktheidsrisico’s tijdens re-integratie
- Correcte dossiervorming en rapportage voor UWV-procedures
- Begeleiding bij WIA-aanvragen en bezwaarprocedures
- Nazorg en advies over arbeidsrechtelijke consequenties
Met meer dan 10 jaar ervaring in de sector zorgen wij ervoor dat re-integratietrajecten professioneel worden afgerond, ongeacht de uitkomst. Neem contact op voor persoonlijk advies over uw specifieke situatie en ontdek hoe Riforce u kan ondersteunen bij complexe re-integratievraagstukken.
Frequently Asked Questions
Hoe lang duurt de WIA-beoordelingsprocedure nadat een werknemer arbeidsongeschikt wordt verklaard tijdens re-integratie?
De WIA-beoordelingsprocedure duurt gemiddeld 3-6 maanden vanaf het moment dat het UWV de aanvraag ontvangt. Deze periode kan langer zijn als aanvullend medisch onderzoek nodig is of als er complexe arbeidskundige vragen zijn. Tijdens deze periode blijft de werkgever loon doorbetalen tot maximaal twee jaar ziekte.
Kan een werkgever het arbeidscontract beëindigen zodra een werknemer arbeidsongeschikt wordt verklaard?
Nee, een werkgever kan het contract niet zomaar beëindigen bij arbeidsongeschiktheid. Er gelden speciale ontslagregels en vaak is toestemming van het UWV nodig. Bij volledige arbeidsongeschiktheid (IVA) kan ontslag op grond van langdurige arbeidsongeschiktheid worden aangevraagd, maar dit vereist een zorgvuldige procedure en correct dossier.
Wat gebeurt er met de re-integratiekosten die al zijn gemaakt als een werknemer arbeidsongeschikt wordt verklaard?
Gemaakte re-integratiekosten blijven voor rekening van de werkgever en zijn niet verhaalbaar op het UWV. Het is daarom belangrijk om tijdens het traject goed te documenteren dat alle inspanningen redelijk en noodzakelijk waren. Deze kosten kunnen wel fiscaal aftrekbaar zijn als bedrijfskosten.
Hoe bereid ik als werkgever mijn team voor op het wegvallen van een collega die arbeidsongeschikt wordt?
Start vroegtijdig met het herorganiseren van taken en communiceer transparant met het team over de situatie (binnen privacy-grenzen). Overweeg tijdelijke vervanging of herverdeling van werkzaamheden. Bied ondersteuning aan collega's die emotioneel geraakt kunnen zijn en evalueer of aanpassingen in de werkorganisatie nodig zijn.
Kunnen er nog re-integratieverplichtingen gelden bij gedeeltelijke arbeidsongeschiktheid (WGA)?
Ja, bij WGA blijven er vaak beperkte re-integratieverplichtingen bestaan. De werkgever moet onderzoeken of aangepast werk binnen de restcapaciteit mogelijk is. De werknemer heeft recht op begeleiding naar passend werk en kan verplicht worden om sollicitatie-inspanningen te ondernemen voor werk binnen zijn mogelijkheden.
Wat zijn veelgemaakte fouten bij de overgang van re-integratie naar arbeidsongeschiktheid?
Veel voorkomende fouten zijn: onvoldoende documentatie van re-integratie-inspanningen, te late signalering van verslechtering, onduidelijke communicatie met de werknemer over de procedure, en het niet tijdig aanleveren van gevraagde informatie aan het UWV. Ook wordt vaak vergeten om arbeidsrechtelijke consequenties goed af te stemmen.
Hoe ga ik om met een werknemer die het niet eens is met de arbeidsongeschiktheidsbeoordeling?
Ondersteun de werknemer bij het begrijpen van de bezwaarprocedure bij het UWV, die binnen 6 weken na de beslissing moet worden ingediend. Zorg voor goede dossiervorming en blijf neutraal in uw rol als werkgever. Overweeg professionele begeleiding in te schakelen om de werknemer te helpen bij het proces en mogelijke vervolgstappen.