Een vaststellingsovereenkomst (VSO) is een schriftelijke overeenkomst waarmee een werkgever en werknemer in onderling overleg de arbeidsovereenkomst beëindigen, zonder tussenkomst van de rechter of het UWV. De werknemer stemt in met het ontslag en ontvangt daarvoor doorgaans een ontslagvergoeding, zoals een transitievergoeding. Outplacement speelt hierin een waardevolle rol: het helpt de werknemer snel en gericht een nieuwe baan te vinden. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over de VSO en de rol van outplacement daarin.

Wat zijn de rechten en verplichtingen bij een vaststellingsovereenkomst?

Bij een vaststellingsovereenkomst hebben zowel werkgever als werknemer specifieke rechten en verplichtingen. De werknemer heeft het recht op een bedenktermijn van veertien dagen na ondertekening, het recht op een WW-uitkering (mits de beëindiging niet aan de werknemer te verwijten is) en het recht op de wettelijke transitievergoeding. De werkgever is verplicht de overeenkomst schriftelijk op te stellen en de werknemer te wijzen op de bedenktermijn.

Een paar rechten en plichten om goed in de gaten te houden:

De werknemer mag de VSO binnen veertien dagen herroepen, zonder opgave van reden.
De VSO moet schriftelijk zijn vastgelegd om geldig te zijn.
De werknemer behoudt in de meeste gevallen recht op een WW-uitkering, mits het initiatief voor de beëindiging bij de werkgever lag.
De transitievergoeding is wettelijk vastgesteld en geldt ook bij een VSO.

Het is sterk aan te raden dat de werknemer juridisch advies inwint voordat hij of zij de overeenkomst tekent. Een advocaat of vakbondsadviseur kan beoordelen of de voorwaarden redelijk zijn en of er ruimte is voor betere afspraken. Denk daarbij niet alleen aan de hoogte van de vergoeding, maar ook aan afspraken over een eventueel outplacementtraject, een getuigschrift en de einddatum van het dienstverband.

Welke rol speelt outplacement bij een vaststellingsovereenkomst?

Outplacement speelt bij een vaststellingsovereenkomst de rol van praktische en emotionele ondersteuning voor de werknemer die zijn of haar baan verliest. Het helpt de werknemer om snel en gericht op zoek te gaan naar een nieuwe functie die echt bij hem of haar past. Outplacement wordt vaak als aanvullende afspraak opgenomen in de VSO, naast de financiële vergoeding.

Veel werkgevers kiezen ervoor om outplacement op te nemen in de onderhandelingen rondom een VSO. Dit is voordelig voor beide partijen: de werknemer krijgt professionele begeleiding bij het vinden van een nieuwe baan, terwijl de werkgever invulling geeft aan goed werkgeverschap. Een outplacementtraject kan bovendien de transitievergoeding gedeeltelijk compenseren, omdat de kosten ervan in sommige gevallen in mindering gebracht mogen worden op de vergoeding.

Concreet biedt outplacement bij een VSO ondersteuning op het gebied van loopbaanoriëntatie, het opstellen van een sterk cv, sollicitatietraining en netwerken. De werknemer hoeft er dus niet alleen voor te staan op een moment dat vaak als stressvol en onzeker wordt ervaren. Professionele begeleiding zorgt ervoor dat de stap naar een nieuwe werkplek sneller en met meer zelfvertrouwen wordt gezet.

Moet een werkgever outplacement aanbieden bij een VSO?

Een werkgever is wettelijk niet verplicht om outplacement aan te bieden bij een vaststellingsovereenkomst. Er bestaat geen wettelijke plicht die dit voorschrijft. Toch is het in de praktijk gebruikelijk en zelfs verstandig om outplacement op te nemen als onderdeel van de beëindigingsafspraken, zeker wanneer het initiatief voor de beëindiging bij de werkgever ligt.

Hoewel de wet geen verplichting kent, kunnen een cao of interne bedrijfsregelingen wél voorschrijven dat outplacement wordt aangeboden. Het is dus altijd verstandig om de toepasselijke cao of het personeelshandboek te raadplegen. Bovendien kan het weigeren van outplacement de onderhandelingen bemoeilijken: werknemers die weten dat ze recht hebben op ondersteuning, zullen eerder instemmen met een VSO wanneer outplacement onderdeel is van het pakket.

Vanuit het perspectief van goed werkgeverschap is het aanbieden van outplacement een logische stap. Het laat zien dat een organisatie verantwoordelijkheid neemt voor haar medewerkers, ook op het moment dat de samenwerking eindigt. Dat straalt positief af op de reputatie als werkgever, zowel intern als extern. Bekijk ook ervaringen van andere werkgevers die outplacement hebben ingezet bij een VSO.

Hoe kies je het juiste outplacementtraject na een VSO?

Het juiste outplacementtraject na een VSO kies je op basis van de functie, het ervaringsniveau en de persoonlijke situatie van de werknemer. Een junior medewerker heeft andere behoeften dan een senior professional of leidinggevende. Belangrijke factoren zijn de gewenste intensiteit van de begeleiding, de looptijd van het traject en de specifieke doelen van de werknemer.

Bij het kiezen van een outplacementtraject is het goed om rekening te houden met de volgende vragen:

Hoe snel wil of moet de werknemer een nieuwe baan vinden?
Is de werknemer al duidelijk over de richting die hij of zij op wil, of is er eerst loopbaanoriëntatie nodig?
Gaat het om een medewerker op operationeel niveau of om een executive of senior professional?
Is trajectgarantie belangrijk, zodat de begeleiding doorgaat totdat er daadwerkelijk een nieuwe baan is gevonden?

Een kortlopend traject kan volstaan voor iemand die al weet wat hij wil en snel aan de slag wil. Voor werknemers die meer richting of intensieve coaching nodig hebben, is een uitgebreider traject met persoonlijke adviesgesprekken en doorlopende begeleiding een betere keuze. Bespreek de opties altijd samen met de werknemer, zodat het traject aansluit bij zijn of haar specifieke situatie en ambities.

Hoe Riforce helpt bij outplacement na een vaststellingsovereenkomst

Bij Riforce bieden we outplacementtrajecten die volledig zijn afgestemd op de situatie van de werknemer. Of het nu gaat om snelle en gerichte begeleiding of een uitgebreid traject met trajectgarantie, wij zorgen ervoor dat de werknemer snel en met vertrouwen een nieuwe stap zet. Zo geven werkgevers op een concrete manier invulling aan goed werkgeverschap.

Onze drie outplacementtrajecten bieden voor elke situatie een passende oplossing:

Compact: Een kortlopend traject van maximaal drie maanden, gericht op snel resultaat.
Compleet: Een volledig traject met trajectgarantie en persoonlijke loopbaanbegeleiding totdat de werknemer een nieuwe, passende baan heeft.
Compleet Plus: Voor executives en senior professionals, met toegang tot een internationaal netwerk van meer dan dertig collega-bureaus verspreid over vijf continenten.

Elk traject is maatwerk. De werknemer werkt samen met één vaste loopbaanadviseur en kan binnen vijf werkdagen starten. Wil je weten welk traject het beste aansluit bij jouw situatie of die van je medewerker? Neem dan gerust contact met ons op. We denken graag met je mee. Meer weten over wie we zijn en hoe we werken? Lees dan verder op onze over-ons pagina of bezoek riforce.nl voor een volledig overzicht van onze diensten.

Frequently Asked Questions

Kan ik als werknemer zelf outplacement voorstellen tijdens de onderhandelingen over een VSO?

Ja, absoluut. Als werknemer heb je het recht om tijdens de onderhandelingen over de vaststellingsovereenkomst zelf te vragen om een outplacementtraject als onderdeel van het pakket. Dit is zelfs aan te raden, zeker als de werkgever dit niet uit zichzelf aanbiedt. Formuleer je verzoek concreet: noem het type traject, de gewenste looptijd en of je trajectgarantie wilt, zodat er geen onduidelijkheid bestaat over wat er in de VSO wordt vastgelegd.

Wat gebeurt er als ik de VSO teken maar later spijt krijg?

Na ondertekening heb je als werknemer een wettelijke bedenktermijn van veertien kalenderdagen waarbinnen je de VSO zonder opgave van reden kunt herroepen. Je stuurt daarvoor een schriftelijke verklaring naar je werkgever. Let op: als de werkgever je niet schriftelijk heeft gewezen op deze bedenktermijn, wordt de termijn automatisch verlengd naar drie weken. Gebruik deze periode dus bewust en win bij twijfel juridisch advies in voordat je definitief akkoord gaat.

Heeft het accepteren van een VSO invloed op mijn recht op een WW-uitkering?

In de meeste gevallen behoudt je het recht op een WW-uitkering na het tekenen van een VSO, mits het initiatief voor de beëindiging bij de werkgever lag en de einddatum van de overeenkomst niet vóór de wettelijke opzegtermijn ligt. Het UWV beoordeelt of er sprake is van verwijtbare werkloosheid. Om je WW-rechten veilig te stellen, is het belangrijk dat de VSO correct is opgesteld en dat de juiste einddatum wordt gehanteerd. Laat de overeenkomst daarom altijd controleren door een jurist of vakbondsadviseur.

Hoe snel na het ondertekenen van de VSO kan een outplacementtraject starten?

Een outplacementtraject kan in veel gevallen al starten voordat de arbeidsovereenkomst officieel is beëindigd, zolang dit in de VSO is afgesproken. Bij Riforce is het bijvoorbeeld mogelijk om binnen vijf werkdagen na akkoord te beginnen. Een vroege start is voordelig: de werknemer behoudt zijn of haar momentum, verwerkt de overgang sneller en staat sterker in de arbeidsmarkt doordat er direct actie wordt ondernomen.

Wat is het verschil tussen een outplacementtraject en een loopbaancoachingstraject?

Een outplacementtraject is specifiek gericht op het vinden van een nieuwe baan na ontslag en omvat doorgaans praktische ondersteuning zoals cv-begeleiding, sollicitatietraining en netwerken. Loopbaancoaching is breder van opzet en richt zich op persoonlijke ontwikkeling, zelfinzicht en loopbaankeuzes, ook buiten een ontslagsituatie. In de context van een VSO is outplacement de meest passende keuze, omdat het concreet en resultaatgericht is. Sommige trajecten, zoals die van Riforce, combineren elementen van beide door ook loopbaanoriëntatie op te nemen.

Mogen de kosten van outplacement worden afgetrokken van de transitievergoeding?

Ja, onder bepaalde voorwaarden mogen de kosten van een outplacementtraject in mindering worden gebracht op de transitievergoeding. Dit is toegestaan als de werknemer vooraf schriftelijk instemt met deze verrekening én het traject voldoet aan de wettelijke eisen die het UWV hieraan stelt. Het is dus belangrijk dit correct vast te leggen in de VSO. Raadpleeg een juridisch adviseur om te bepalen of en hoe verrekening in jouw specifieke situatie mogelijk is.

Wat zijn veelgemaakte fouten bij het afsluiten van een VSO waar ik op moet letten?

Een veelgemaakte fout is dat werknemers de VSO ondertekenen zonder juridisch advies in te winnen, waardoor ze akkoord gaan met een te lage vergoeding of ongunstige voorwaarden. Andere valkuilen zijn het niet vastleggen van afspraken over outplacement of een getuigschrift, een onjuiste einddatum die het WW-recht in gevaar brengt, en het niet gebruiken van de bedenktermijn. Neem altijd de tijd om de overeenkomst grondig te laten beoordelen en onderhandel actief over alle onderdelen van het pakket, niet alleen de financiële vergoeding.

Wat is een vaststellingsovereenkomst en welke rol speelt outplacement daarin?